ભૂપેન્દ્ર પટેલના નેતૃત્વમાં છેલ્લે રચાયેલા નવા મંત્રીમંડળને એક વર્ષ પૂર્ણ:2030 કોમનવેલ્થ ગેમ્સથી લઈને રોજગાર મેળા સુધીની સિદ્ધિ, ગૃહ વિભાગથી લઈને ઉદ્યોગ સુધી મોટા નિર્ણયો,

ગુજરાતમાં છેલ્લે જાહેર થયેલા નવા મંત્રીમંડળને 17 ઓક્ટોબર, 2026ના રોજ એક વર્ષ પૂર્ણ થયું છે. વિસ્તરણ બાદ નવી રચાયેલી મંત્રીપરિષદના એક વર્ષના કાર્યકાળ દરમિયાન ગૃહ અને આંતરિક સુરક્ષા, રમતગમત, ઉદ્યોગ, રોજગાર, પ્રવાસન, વાહનવ્યવહાર, કાયદો-ન્યાય અને આપત્તિ વ્યવસ્થાપન સહિતના વિવિધ ક્ષેત્રોમાં અનેક નિર્ણયો, યોજનાઓ અને પ્રોજેક્ટ્સ સામે આવ્યા છે. એક તરફ સાયબર ગુનાઓ, ડ્રગ્સ અને મહિલા સુરક્ષાને લઈને કડક કાર્યવાહી પર ભાર મૂકાયો છે, તો બીજી તરફ 2030 કોમનવેલ્થ ગેમ્સની યજમાની, નવી ઔદ્યોગિક નીતિ, MSME માટે સહાય, રોજગાર મેળા અને પ્રવાસનને પ્રોત્સાહન આપવા માટેનાં પગલાં ચર્ચામાં રહ્યાં છે. સાયબર ગુનાઓ સામે કાર્યવાહીથી પોલીસ ભરતી સુધી નાગરિકતા અને પોલીસની કામગીરી: CAA હેઠળ અમદાવાદમાં 158 અને રાજકોટમાં 319 સહિત રાજ્યભરમાં 1,500થી વધુ પાકિસ્તાની હિન્દુ શરણાર્થીઓને ભારતીય નાગરિકતા આપવામાં આવી હોવાનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે. પોલીસ દ્વારા રિકવર કરવામાં આવેલી આશરે રૂ. 500 કરોડની કિંમતની ચોરાયેલી કે ગુમ થયેલી વસ્તુઓ મૂળ માલિકોને પરત આપવા માટે 'તેરા તુઝકો અર્પણ' અભિયાન હાથ ધરાયું હતું. તેમાં દાગીના, વાહનો અને અન્ય વસ્તુઓનો સમાવેશ થાય છે. સાયબર ફ્રોડ સામે e-Zero FIR: રૂ. 10 લાખથી વધુની સાયબર છેતરપિંડીના કેસોમાં સીધી e-Zero FIRની વ્યવસ્થા શરૂ કરવામાં આવી હતી. 1930 હેલ્પલાઇન અને 'ઓપરેશન મ્યુલ હન્ટ 1.0 તથા 2.0' દ્વારા ડિજિટલ ફ્રોડમાં વપરાતાં મ્યુલ બેન્ક એકાઉન્ટ્સ સામે કાર્યવાહી કરવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવ્યો હતો. મહિલા અને બાળ સુરક્ષામાં કડક વલણ: રાજકોટમાં સાત વર્ષની બાળકી પર અત્યાચારના કેસમાં 43 દિવસમાં ફાંસીની સજા અપાવ્યાનો ઉલ્લેખ છે. જાન્યુઆરીથી ઓગસ્ટ 2026 દરમિયાન POCSO કેસોમાં 241 આજીવન કેદ અને બે ફાંસીની સજા થયાનો દાવો પણ રજૂ કરવામાં આવ્યો છે. આ આંકડા સંબંધિત સત્તાવાર રેકોર્ડ સાથે ચકાસવાના રહેશે. ડ્રગ્સ સામે ઝીરો ટોલરન્સ: ડ્રગ્સમુક્ત ગુજરાતના અભિયાન હેઠળ બે વર્ષમાં રૂ. 3,727 કરોડનું ડ્રગ્સ જપ્ત કરવામાં આવ્યું હોવાનો ઉલ્લેખ છે. આ સાથે દરેક જિલ્લામાં નશામુક્તિ કેન્દ્રો ઊભાં કરવાની જોગવાઈનો પણ સમાવેશ થાય છે. લગ્ન નોંધણીના નિયમોમાં ફેરફારની જાહેરાત: ભાગીને લગ્ન કરવાના કિસ્સાઓમાં લગ્ન નોંધણીની પ્રક્રિયા વધુ કડક બનાવવાની અને માતા-પિતાની સંમતિ ફરજિયાત કરવાની જાહેરાત કરવામાં આવી હતી. આ મુદ્દે જાહેરાત અને વાસ્તવમાં અમલમાં આવેલા કાયદાકીય ફેરફાર વચ્ચેનો તફાવત ધ્યાનમાં લેવો જરૂરી છે. પોલીસ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને સ્માર્ટ પોલીસિંગ: છારોડી ખાતે રૂ. 202.85 કરોડના ખર્ચે નવી ATS બિલ્ડિંગ અને પોલીસ સંબંધિત સુવિધાઓનું લોકાર્પણ કરવામાં આવ્યું હતું. વડોદરામાં 1,316 કેમેરાથી સજ્જ 'નેત્રમ' કમાન્ડ એન્ડ કંટ્રોલ સેન્ટર શરૂ કરવામાં આવ્યું હતું. પોલીસ ટેકનોલોજી અને સાયબર સુરક્ષા માટે 'KANAD S.H.I.E.L.D.' તથા સુરતમાં 'E-Rakshak' હેકાથોનનું આયોજન પણ કરવામાં આવ્યું હતું. પોલીસ ભરતી અને આવાસ: 10,861 કોન્સ્ટેબલ અને 472 PSIની ભરતી કરવામાં આવી હોવાનો ઉલ્લેખ છે. આ ઉપરાંત 13,591 જગ્યાઓ માટે ભરતી પ્રક્રિયા શરૂ કરવામાં આવી હતી. પોલીસ પરિવારો માટે રૂ. 1,500 કરોડના બજેટથી 20,400 આવાસ બનાવવાની જાહેરાત પણ કરવામાં આવી હતી. ભૂતપૂર્વ અગ્નિવીરોને પ્રાધાન્ય: ગુજરાત પોલીસની ભરતીમાં ભૂતપૂર્વ અગ્નિવીરો માટે 20 ટકા અનામત તથા લેખિત પરીક્ષા અને શારીરિક કસોટી (PET)માંથી મુક્તિ આપવાની જાહેરાતનો સમાવેશ થાય છે. આ જોગવાઈઓની અમલવારી અંગે સત્તાવાર ભરતીના નિયમો તપાસવા જરૂરી રહેશે. ગેરકાયદે દબાણો સામે કાર્યવાહી: ₹ 2,246 કરોડની જમીનો પરથી ગેરકાયદે દબાણો દૂર કરાયાં હોવાનો ઉલ્લેખ છે. રાજકોટમાં ખેડૂતોની 500 વીઘા જમીન સંબંધિત દસ્તાવેજો ફ્રોડમાંથી રિકવર કરીને પરત સોંપવામાં આવ્યા હોવાનો પણ દાવો છે. પ્રોજેક્ટ અસ્મિતા: ભરૂચ પોલીસના આ પ્રોજેક્ટ હેઠળ મહિલા સુરક્ષા અને આર્થિક સશક્તિકરણના હેતુથી 526 મહિલાઓને રોજગારી માટે નિમણૂકપત્રો આપવામાં આવ્યા હતા. રમતગમત અને યુવા બાબતો: અમદાવાદમાં કોમનવેલ્થ ગેમ્સની તૈયારી 2030 કોમનવેલ્થ ગેમ્સ: અમદાવાદને 2030ની કોમનવેલ્થ ગેમ્સની યજમાની મળવી રાજ્ય માટે રમતગમત ક્ષેત્રે મહત્ત્વપૂર્ણ ઘટના છે. આ આયોજન માટે ₹ 301 કરોડનું બજેટ ફાળવવામાં આવ્યું હોવાનો અને વિશેષ ઓર્ગેનાઇઝિંગ કંપની રચવામાં આવી હોવાનો ઉલ્લેખ છે. શક્તિદૂત યોજનાનો વ્યાપ વધારાયો: પ્રતિભાશાળી રમતવીરોને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરની તાલીમ અને સુવિધાઓ મળી રહે તે માટે શક્તિદૂત યોજનાના લાભાર્થીઓની સંખ્યા 50થી વધારીને 500 કરવામાં આવી હોવાનો દાવો છે. તાલીમ માટેના બજેટમાં ચાર ગણો વધારો કરવામાં આવ્યો હોવાનું પણ જણાવાયું છે. ખેલ મહાકુંભ 2026: રાજ્યમાં યોજાયેલા ખેલ મહાકુંભમાં 76 લાખથી વધુ ખેલાડીઓએ ભાગ લીધો હોવાનો ઉલ્લેખ છે. આ ભાગીદારી રમતગમતને વધુ વ્યાપક બનાવવા માટેના પ્રયાસોનો મહત્ત્વનો આંકડો છે. ઉદ્યોગ, MSME અને રોજગાર: રોકાણથી રોજગારી સુધી વિકસિત ગુજરાત ઇન્ડસ્ટ્રીયલ પોલિસી 2026: રાજ્યમાં ઔદ્યોગિક રોકાણને વેગ આપવા નવી ઔદ્યોગિક નીતિ જાહેર કરવામાં આવી હતી. સેમિકન્ડક્ટર, ગ્રીન હાઇડ્રોજન અને 268 તાલુકાઓ માટે વિશેષ પ્રોત્સાહનો આપવાની જોગવાઈઓનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે. આ નીતિ હેઠળ ઉદ્યોગોને રોકાણ, ઉત્પાદન અને રોજગાર સર્જન માટે પ્રોત્સાહિત કરવાનો હેતુ છે. Ease of Doing Business: 'ગુજરાત જન વિશ્વાસ અધિનિયમ 2025' હેઠળ 500થી વધુ જોગવાઈઓને ડિક્રિમિનલાઇઝ કરવામાં આવી હોવાનો ઉલ્લેખ છે. આ ઉપરાંત ઇઝ ઓફ ડુઇંગ બિઝનેસ બિલ 2026 પસાર કરીને 24 કલાક બિઝનેસ ઓપરેશનને મંજૂરી આપવામાં આવી હોવાનો દાવો છે. આ પગલાંનો હેતુ ઉદ્યોગો માટે નિયમનકારી પ્રક્રિયા સરળ બનાવવાનો છે. MSME માટે વ્યાજ સહાય: સૂક્ષ્મ, લઘુ અને મધ્યમ ઉદ્યોગોને પ્રોત્સાહન આપવા પાંચ વર્ષ માટે સાત ટકા વ્યાજ સહાય અને ટેકનોલોજી અપગ્રેડેશન માટે વિવિધ પ્રકારની મદદ આપતી યોજના જાહેર કરવામાં આવી હતી. નાના ઉદ્યોગો માટે મૂડી ખર્ચ ઘટાડવા અને સ્પર્ધાત્મકતા વધારવા આ પ્રકારની સહાય મહત્ત્વપૂર્ણ બની શકે છે. વૈશ્વિક રોકાણ માટે પ્રયાસો: જાન્યુઆરી 2026માં દાવોસ ખાતે વર્લ્ડ ઇકોનોમિક ફોરમમાં 'વિકસિત ગુજરાત 2041'નું વિઝન રજૂ કરવામાં આવ્યું હોવાનો ઉલ્લેખ છે. સુરત વાઇબ્રન્ટ રિજનલ સમિટમાં રૂ. 3.52 લાખ કરોડના 2,792 સમજૂતી કરાર (MoU) થયા હોવાનું જણાવાયું છે. જોકે, MoUની કુલ રકમ અને વાસ્તવિક અમલમાં આવેલા રોકાણ વચ્ચે તફાવત હોય છે. ઔદ્યોગિક સહાયની ચુકવણી: સિંગલ ક્લિક કાર્યક્રમ મારફતે 14,853 એકમોને રૂ. 1,100 કરોડની સહાય ચૂકવવામાં આવી હોવાનો ઉલ્લેખ છે. અન્ય એક કાર્યક્રમ હેઠળ 11,029 એકમોને રૂ. 1,349.50 કરોડની ઔદ્યોગિક સહાય ચૂકવવામાં આવી હતી. આ આંકડાઓ અલગ-અલગ કાર્યક્રમો સાથે સંબંધિત છે. રોજગાર મેળા: રાજ્યભરમાં 1,333 રોજગાર મેળાઓ યોજીને 1,15,774 યુવાનોને નોકરીના નિમણૂકપત્રો આપવામાં આવ્યા હોવાનો દાવો છે. રોજગાર મેળાઓ દ્વારા નોકરીદાતાઓ અને નોકરી શોધતા યુવાનોને એક મંચ પર લાવવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવ્યો હતો. પ્રવાસન, વાહનવ્યવહાર અને નાગરિક ઉડ્ડયન Wed in Gujarat: ગુજરાતને ડેસ્ટિનેશન વેડિંગ હબ તરીકે વિકસાવવાના હેતુથી ફેબ્રુઆરી 2026માં 'Wed in Gujarat' કેમ્પેઇન શરૂ કરવામાં આવ્યું હતું. રાજ્યનાં ઐતિહાસિક સ્થળો, હેરિટેજ મિલકતો અને પ્રવાસન સ્થળોને લગ્ન આયોજન માટે આકર્ષક વિકલ્પ તરીકે રજૂ કરવાનો તેનો હેતુ છે. ગુજરાત ટુરિઝમ યર અને ગ્રામ્ય પ્રવાસન: વર્ષ 2026ને ટુરિઝમ યર તરીકે જાહેર કરીને 100 ગામોમાં ગ્રામ્ય પ્રવાસન માટે હોમસ્ટે પ્રોજેક્ટ શરૂ કરવાનો ઉલ્લેખ છે. સાથે 1,000 નવા ટુરિસ્ટ ગાઇડ તૈયાર કરવાની જાહેરાત પણ કરવામાં આવી હતી. આ પહેલથી સ્થાનિક રોજગાર અને ગ્રામ્ય અર્થતંત્રને પ્રોત્સાહન આપવાનો પ્રયાસ છે. ફિલ્મ શૂટિંગ માટે સિંગલ-વિન્ડો પોર્ટલ: ગુજરાતમાં ફિલ્મ અને અન્ય ઑડિયો-વિઝ્યુઅલ પ્રોજેક્ટ્સનું શૂટિંગ કરવા માટેની મંજૂરીની પ્રક્રિયા ઝડપી અને પારદર્શક બનાવવા સિંગલ-વિન્ડો પોર્ટલ શરૂ કરવામાં આવ્યું હતું. અમદાવાદ એરપોર્ટ અને આંતરરાષ્ટ્રીય ઉડ્ડયન: અમદાવાદ એરપોર્ટને ભારતના 'હબ એન્ડ સ્પોક ઇન્ટરનેશનલ ફ્લાઇટ ઓપરેશન્સ' ફ્રેમવર્કમાં સામેલ કરવામાં આવ્યું હોવાનો ઉલ્લેખ છે. આ વ્યવસ્થાનો હેતુ આંતરરાષ્ટ્રીય હવાઈ જોડાણ અને મુસાફરોની અવરજવરને વધુ સુગમ બનાવવાનો છે. GSRTCની નવી બસો: મુસાફરોની સુવિધા માટે 101 નવી ST બસોનું લોકાર્પણ કરવામાં આવ્યું હતું. તેમાં 71 સુપર એક્સપ્રેસ, 20 મિડી અને 10 સ્લીપર બસોનો સમાવેશ થતો હોવાનો અગાઉના કાર્યક્રમની વિગતોમાં ઉલ્લેખ છે. તહેવારો દરમિયાન મુસાફરોની વધારાની ભીડને પહોંચી વળવા 26થી 30 ઓગસ્ટ દરમિયાન 6,500 વધારાની ટ્રિપ્સ દોડાવવાની વ્યવસ્થા કરવામાં આવી હતી. કાયદો-ન્યાય અને આપત્તિ વ્યવસ્થાપન પૂર રાહત કામગીરી: જુલાઈ 2026માં સુરત અને નવસારીમાં પૂરની સ્થિતિ દરમિયાન રાહત કામગીરીનું મોનિટરિંગ કરવામાં આવ્યું હતું. અસરગ્રસ્ત પરિવારોને રૂ. 6,800ની તાત્કાલિક આર્થિક સહાય ચૂકવવામાં આવી હોવાનો ઉલ્લેખ છે. આપત્તિ સમયે રાહત, પુનર્વસન અને અસરગ્રસ્ત પરિવારોને સહાય પહોંચાડવી સરકાર માટે મહત્ત્વનો મુદ્દો રહ્યો હતો. GIFT સિટીમાં આર્બિટ્રેશન સેન્ટર: વ્યાપારી વિવાદોનો ઝડપી ઉકેલ લાવવા GIFT સિટીમાં ગુજરાત હાઇકોર્ટ આર્બિટ્રેશન સેન્ટરના વિકાસ પર ભાર મૂકવામાં આવ્યો હતો. આ પ્રકારનું માળખું કંપનીઓ અને રોકાણકારોને વિવાદોના નિરાકરણ માટે વૈકલ્પિક વ્યવસ્થા ઉપલબ્ધ કરાવવાના હેતુ સાથે જોડાયેલું છે. કાયદાકીય અને અન્ય ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર: વડોદરામાં જોઈન્ટ ચેરિટી કમિશનર બિલ્ડિંગ સહિત રૂ. 538 કરોડના વિવિધ કાયદાકીય અને અન્ય પ્રોજેક્ટ્સનું ઉદ્ઘાટન કરવામાં આવ્યું હોવાનો ઉલ્લેખ છે. આ પ્રોજેક્ટ્સનો હેતુ સરકારી કામગીરી માટેની માળખાકીય સુવિધાઓ મજબૂત કરવાનો છે. સરકારી વાહન ખરીદીની નવી નીતિ: ફિલ્ડ ઇન્સ્પેક્શન માટે ઇલેક્ટ્રિક વાહનો (EV) અને મુશ્કેલ ભૌગોલિક વિસ્તારોમાં કામગીરી માટે ફોર-વ્હીલ ડ્રાઇવ (4WD) વાહનો ખરીદવાની નીતિ અમલમાં મૂકવામાં આવી હોવાનો ઉલ્લેખ છે. આ વ્યવસ્થામાં એક તરફ પર્યાવરણને અનુકૂળ વાહનોના ઉપયોગ અને બીજી તરફ દુર્ગમ વિસ્તારોમાં સરકારી કામગીરીની ક્ષમતા વધારવાનો હેતુ છે. એક વર્ષના કાર્યકાળમાં સરકાર સામે અપેક્ષાઓ પણ ભૂપેન્દ્ર પટેલ સરકારના વિસ્તરણ બાદના એક વર્ષના કાર્યકાળની આ સમીક્ષામાં પોલીસ અને આંતરિક સુરક્ષા, રમતગમત, ઔદ્યોગિક રોકાણ, MSME સહાય, રોજગાર, પ્રવાસન અને માળખાકીય સુવિધાઓ જેવા ક્ષેત્રો આવરી લેવાયા છે. જોકે, જાહેર થયેલી નીતિઓ, કરવામાં આવેલી જાહેરાતો, શરૂ થયેલી યોજનાઓ અને વાસ્તવમાં પૂર્ણ થયેલા પ્રોજેક્ટ્સને અલગ-અલગ રીતે જોવાં જરૂરી છે. ખાસ કરીને ભરતી, ઔદ્યોગિક MoU, પોલીસ આવાસ, નશામુક્તિ કેન્દ્રો અને પ્રવાસન પ્રોજેક્ટ્સમાં જાહેરાતની સામે કેટલું કામ થયું છે, તેની સત્તાવાર વિગતો સરકારના એક વર્ષના મૂલ્યાંકનને વધુ સ્પષ્ટ બનાવી શકે છે.