Search

    Language Settings
    Select Website Language

    GDPR Compliance

    We use cookies to ensure you get the best experience on our website. By continuing to use our site, you accept our use of cookies, Privacy Policy, and Terms of Service.

    BijnorNews
    Bijnor news

    બાળકોના જાતીય-શોષણ સંબંધિત કન્ટેન્ટની તપાસ કરનારા થઈ રહ્યા છે બીમાર:મહિને 20 હજાર રૂપિયા પગાર, દેશમાં 70 હજાર લોકો કરી રહ્યા છે આ કામ

    11 hours ago

    ‘મને કહેવામાં આવ્યું હતું કે હું બાળકોને સુરક્ષિત રાખી રહી છું, દુનિયાને વધુ સારી બનાવી રહી છું. પરંતુ તેની કિંમત મારે મારી માનસિક તંદુરસ્તીથી કેમ ચૂકવવી પડી રહી છે?’ આ સવાલ મધ્ય પ્રદેશના ગ્રામીણ વિસ્તારમાં રહેતી સોનિયાનો (બદલેલું નામ) છે. તે સોશિયલ મીડિયા પર બાળકોના જાતીય શોષણ સાથે જોડાયેલી તસવીરો અને વીડિયો તપાસે છે. માસિક પગાર આશરે 20 હજાર રૂપિયા છે. દરરોજ લગભગ 1500 તસવીરો અને વીડિયો તપાસવા પડે છે. દરેક અંગે નિર્ણય લેવા માટે માત્ર 19 સેકન્ડ મળે છે. સતત ભયાનક અને અશ્લીલ કન્ટેન્ટ જોતા-જોતાં સોનિયાનું જીવન બદલાઈ ગયું છે. પહેલાં માઈગ્રેન થયો, પછી ગભરામણ અને હવે ખરાબ સપનાં આવે છે. આંખો બંધ કરતાં જ બાળકોના શોષણની તસવીરો સામે ફરવા લાગે છે. દેશમાં લગભગ 70 હજાર લોકો આ કામ કરી રહ્યા છે બીજી તરફ, અનુજ (બદલાયેલું નામ) જણાવે છે કે સતત આવું કન્ટેન્ટ જોવાથી ધીમે-ધીમે તેમની સંવેદનાઓ ખતમ થવા લાગી. તેમને એવા સપનાં આવવા લાગ્યાં, જેમાં તેઓ પોતે બાળકોનું શોષણ કરી રહ્યા હોય. તેમને ડર સતાવવા લાગ્યો કે ક્યાંક તેઓ ખરેખર આવો ગુનો ન કરી બેસે. ભાસ્કરે સોનિયાના નિમણૂક પત્ર અને ગોપનીયતા કરારની તપાસ કરી. કુલ 16 પાનાના દસ્તાવેજોમાં એ જણાવવામાં આવ્યું નથી કે આવા વીડિયો જોઈને માનસિક નુકસાન થાય તો તેમને મદદ કેવી રીતે મળશે? સોનિયા અને અનુજ આ રીતે એકલા નથી. આઈટી ઉદ્યોગ સંગઠન નાસ્કોમ મુજબ, 2021 સુધી દેશમાં આશરે 70 હજાર લોકો આ કામ કરી રહ્યા હતા. દર 5માંથી 4 કર્મચારીઓ ગ્રામીણ અથવા વંચિત સમુદાયોમાંથી આવે છે. તેમાં મહિલાઓની ભાગીદારી અડધી કે તેનાથી વધુ છે. મનોવૈજ્ઞાનિકે કહ્યું- આત્મહત્યાનું જોખમ ક્લિનિકલ સાઇકોલોજિસ્ટ ઋષિકા સિમરન મુખર્જી જણાવે છે- સતત ભયાનક વીડિયો જોવાથી કર્મચારીઓના માનસિક સ્વાસ્થ્ય પર ઊંડી અસર પડે છે. શરૂઆતમાં અનિચ્છનીય કન્ટેન્ટ વારંવાર યાદ આવવું, ચીડિયાપણું અને ઊંઘ ખરાબ થવા જેવી સમસ્યાઓ થાય છે. ગંભીર સ્થિતિમાં તે PTSD (ગંભીર માનસિક આઘાત સાથે જોડાયેલ તણાવ વિકાર)માં ફેરવાઈ શકે છે. ભયાનક સપનાં આવે છે અને સતત જોખમનો અહેસાસ થાય છે. તેની અસર પરિવાર પર પણ પડે છે. કર્મચારીઓ પોતાના પાર્ટનરથી દૂર થવા લાગે છે. કેટલાક પોતાના બાળકોને લઈને જરૂર કરતાં વધુ સુરક્ષાત્મક બની જાય છે, જ્યારે કેટલાક પરિવારથી અલગ થવા લાગે છે. લાંબા સમય સુધી તણાવ, એકલતા અને લાચારી આત્મહત્યાનું જોખમ પણ વધારી શકે છે. નોકરી છોડ્યાના મહિનાઓ પછી પણ માનસિક આઘાત યથાવત રહી શકે છે.’ વિદેશી કંપનીઓ આઉટસોર્સિંગની આડ લઈને જવાબદારીથી બચી રહી છે વિદેશી સોશિયલ મીડિયા કંપનીઓ ભારતમાં આઉટસોર્સિંગ દ્વારા કાનૂની જવાબદારીથી બચી રહી છે. 2013માં દિલ્હી હાઈકોર્ટે કે.એન. ગોવિંદાચાર્ય કેસમાં તેમની જવાબદારી નક્કી કરી હતી. તેમ છતાં, તેમની ભારતીય કંપનીઓ પોતાને માત્ર માર્કેટિંગ અને જાહેરાત પૂરતી મર્યાદિત હોવાનું જણાવે છે. 2021ના આઈટી નિયમો હેઠળ વિદેશી કંપનીઓ માટે ભારતમાં ફરિયાદ અને નોડલ અધિકારીની નિમણૂક કરવી જરૂરી છે. વાંધાજનક કન્ટેન્ટ દૂર કરવામાં બેદરકારીની જવાબદારી આઉટસોર્સિંગ એજન્સીની જગ્યાએ મૂળ કંપનીની હોવી જોઈએ. કન્ટેન્ટ મોડરેટરોનો વિદેશી કંપનીઓ સાથે સીધો કરાર ન હોવાથી તેમને શ્રમ કાયદા હેઠળ પૂરતું રક્ષણ મળી શકતું નથી. મારું માનવું છે કે આ કર્મચારીઓના કરારો મજબૂત કરવાની અને વિદેશી કંપનીઓની જવાબદારી નક્કી કરવાની જરૂર છે. કર્મચારીઓ પોતાના કાનૂની અધિકારો માટે અદાલતનો આશરો લઈ શકે છે. આઈટી નિયમોનું ઉલ્લંઘન થાય તો કંપનીઓનું ‘સેફ હાર્બર’ રક્ષણ પણ સમાપ્ત થઈ શકે છે.' મુશ્કેલીઓ... નિયમો વિદેશમાં બને છે અને ભારતમાં કર્મચારીઓ માનસિક આઘાત સહન કરે છે - વિરાગ ગુપ્તા, સુપ્રીમ કોર્ટના વકીલ અને સાયબર કાયદાના નિષ્ણાત કોલંબિયા યુનિવર્સિટીની નિષ્ણાત અનિકા કોલિયર નવારોલીના જણાવ્યા મુજબ, સોશિયલ મીડિયા કંપનીઓ માટે કન્ટેન્ટ મોડરેશનનું કામ અનેક સ્તરોમાં વહેંચાયેલું છે. કેલિફોર્નિયામાં કંપનીની ટીમ સામગ્રીની તપાસ માટેના નિયમો બનાવે છે, જ્યારે ભારતમાં નાની-નાની કંપનીઓ કર્મચારીઓની ભરતી કરે છે. તેમને ‘ઘોસ્ટ વર્કર્સ’ એટલે કે અદૃશ્ય કર્મચારીઓ કહેવામાં આવે છે. કંપનીઓ આ કર્મચારીઓથી અંતર જાળવીને કાનૂની જવાબદારીથી બચી જાય છે. કંપનીઓને તેમના જોખમની જાણ છે, પરંતુ તેઓ સીધા રોજગાર સંબંધનો ઇનકાર કરે છે. તેનાથી નુકસાન થવા પર ‘જવાબદાર કંપની’ નક્કી કરવી મુશ્કેલ બની જાય છે. નવારોલી કહે છે, ‘આમાંથી મોટાભાગની કંપનીઓને એ પણ ખબર હોતી નથી કે દુનિયાના કયા ભાગમાં તેમના કેટલા મોડરેટર્સ કામ કરી રહ્યા છે. તેઓ ન તો આ જાણવા માગે છે અને ન તો આ અંગે કોઈ ચર્ચા કરવા માગે છે. આ અજાણ હોવાની નહીં, પરંતુ જાણીજોઈને બેદરકાર રહેવાની સંસ્કૃતિ છે.’
    Click here to Read More
    Previous Article
    અમદાવાદમાં રૂ. 75 કરોડના ખર્ચે અત્યાધુનિક ‘બ્રહ્મ ભવન’નું નિર્માણ થશે:સ્વામી સચ્ચિદાનંદજી અને રમેશભાઈ ઓઝા સહિતના સંતો માનદ સલાહકાર બન્યા, જગદીશ ત્રિવેદીએ રૂ. 1 કરોડનું દાન આપ્યું
    Next Article
    હિંમતનગરમાં એન્ટીમાઇક્રોબાયલ રેઝિસ્ટન્સ અંગે જાગૃતિ રેલી યોજાઈ:ધારાસભ્ય વી.ડી. ઝાલાની અધ્યક્ષતામાં આશા બહેનો, નર્સિંગની વિદ્યાર્થીનીઓ અને આરોગ્ય કર્મચારીઓ જોડાયા

    Related National Updates:

    Are you sure? You want to delete this comment..! Remove Cancel

    Comments (0)

      Leave a comment