Search

    Language Settings
    Select Website Language

    GDPR Compliance

    We use cookies to ensure you get the best experience on our website. By continuing to use our site, you accept our use of cookies, Privacy Policy, and Terms of Service.

    BijnorNews
    Bijnor news

    13 નવેમ્બરે નહાય-ખાયથી છઠ પૂજા વ્રતની શરૂઆત:સંતાનના સૌભાગ્યની કામના સાથે છઠ્ઠી મૈયાની પૂજા કરવામાં આવે છે; અસ્ત થતા સૂર્યને અર્ઘ્ય આપવાની પરંપરા

    1 day ago

    કાલે 13 નવેમ્બર 2026થી મહાવ્રત-પર્વ છઠ પૂજા નહાય-ખાય સાથે શરૂ થઈ રહ્યું છે. ચાર દિવસ સુધી ચાલતા આ પર્વમાં ભગવાન સૂર્ય અને છઠી મૈયાની પૂજા કરવામાં આવે છે. આ દરમિયાન વ્રતધારી પરિવારની સુખ-સમૃદ્ધિ, સંતાનની લાંબી આયુ, સારા સ્વાસ્થ્ય અને ખુશહાલીની કામના કરે છે. છઠ પૂજામાં અસ્ત થતા અને ઉગતા સૂર્યને અર્ઘ્ય આપવાની પરંપરા છે. આ પર્વની ખાસ વાત એ છે કે તેમાં અસ્ત થતા સૂર્યની પણ પૂજા કરવામાં આવે છે. ઉજ્જૈનના જ્યોતિષાચાર્ય પં. મનીષ શર્મા અનુસાર, છઠ પૂજાની શરૂઆત 13 નવેમ્બર, શુક્રવારે નહાય-ખાયથી થશે. 14 નવેમ્બર, શનિવારે ખરના કરવામાં આવશે. 15 નવેમ્બર, રવિવારે સાંજે અસ્ત થતા સૂર્યને અર્ઘ્ય આપવામાં આવશે. જ્યારે 16 નવેમ્બર, સોમવારે સવારે ઉગતા સૂર્યને અર્ઘ્ય આપ્યા બાદ વ્રતનું પારણું થશે. આ મહાવ્રતમાં ખરના બાદ આશરે 36 કલાક સુધી નિર્જળ વ્રત રાખવાની પરંપરા છે, એટલે કે વ્રતી આ દરમિયાન ભોજન અને પાણીનું સેવન કરતા નથી. છઠી મૈયાનું વ્રત શ્રદ્ધા અને નિયમો સાથે કરવાથી ભક્તોની મનોકામનાઓ પૂર્ણ થાય છે એવી માન્યતા છે. આ વ્રતમાં પવિત્રતા, સંયમ અને શિસ્તનું વિશેષ ધ્યાન રાખવામાં આવે છે. પહેલો દિવસ : 13 નવેમ્બરે નહાય-ખાય છઠ પૂજાનો પહેલો દિવસ નહાય-ખાય કહેવાય છે. આ દિવસે વ્રત કરનાર વ્યક્તિ સવારે વહેલા ઊઠીને સ્નાન કરે છે. ત્યારબાદ સ્વચ્છ વસ્ત્રો ધારણ કરીને ભગવાન સૂર્ય અને છઠ્ઠી મૈયાનું સ્મરણ કરે છે. ઘરની સફાઈ કરવામાં આવે છે અને રસોડું ખાસ કરીને સ્વચ્છ રાખવામાં આવે છે. આ દિવસે ભોજન બનાવવામાં પવિત્રતાનું વિશેષ ધ્યાન રાખવામાં આવે છે. પરંપરા અનુસાર, વ્રતી માટે દૂધીનું શાક, ચણાની દાળ અને ચોખા જેવી સાત્વિક વાનગીઓ બનાવવામાં આવે છે. ભોજનમાં લસણ-ડુંગળીનો ઉપયોગ કરવામાં આવતો નથી. ઘણા પરિવારોમાં સિંધાલૂણનો ઉપયોગ કરવાની અથવા મીઠા વગરનું ભોજન બનાવવાની પરંપરા છે. સૌથી પહેલાં ભગવાનને ભોગ ધરાવવામાં આવે છે. ત્યારબાદ વ્રત કરનાર વ્યક્તિ પ્રસાદ રૂપે ભોજન ગ્રહણ કરે છે. નહાય-ખાયને શરીર અને મનની શુદ્ધિ તથા કઠિન વ્રતની શરૂઆતનો દિવસ માનવામાં આવે છે. બીજો દિવસ : 14 નવેમ્બરે ખરન છઠ પૂજાનો બીજો દિવસ ખરના કહેવાય છે. આ દિવસે વ્રતી આખો દિવસ ઉપવાસ રાખે છે. સાંજે સૂર્યાસ્ત બાદ પૂજાની તૈયારી કરવામાં આવે છે. પરંપરા અનુસાર, માટીના ચૂલા પર કેરીના લાકડાથી આગ પ્રગટાવીને ગાયના દૂધ અને ગોળથી ખીર બનાવવામાં આવે છે. ખીર સાથે અન્ય પરંપરાગત વાનગીઓ તૈયાર કરવામાં આવે છે. પૂજા બાદ છઠી મૈયાને ભોગ ધરાવવામાં આવે છે અને વ્રતી પ્રસાદ ગ્રહણ કરે છે. ત્યારબાદ પરિવારના સભ્યો અને અન્ય લોકોમાં પ્રસાદ વહેંચવામાં આવે છે. ખરનાનો પ્રસાદ ગ્રહણ કર્યા બાદ લગભગ 36 કલાકનું નિર્જળ વ્રત શરૂ થાય છે. આ દરમિયાન વ્રતી ન તો ભોજન કરે છે અને ન તો પાણી પીવે છે. આ વ્રત 16 નવેમ્બરની સવારે ઉગતા સૂર્યને અર્ઘ્ય આપ્યા બાદ પૂર્ણ થાય છે. ત્રીજો દિવસ : 15 નવેમ્બરે અસ્ત થતા સૂર્યને અર્ઘ્ય છઠ પૂજાનો ત્રીજો દિવસ સૌથી મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે. આ દિવસે સાંજનું અર્ઘ્ય આપવામાં આવે છે. સવારથી જ ઘરોમાં પૂજાની તૈયારીઓ શરૂ થઈ જાય છે. વાંસની ટોપલી અને સૂપમાં પૂજાની સામગ્રી સજાવવામાં આવે છે. તેમાં ઠેકુઆ, ફળો, નાળિયેર, શેરડી, મૂળા, આદુ અને અન્ય મોસમી સામગ્રી રાખવામાં આવે છે. છઠ પૂજાનો મુખ્ય પ્રસાદ ઠેકુઆ હોય છે. તેને ઘઉંના લોટ, ગોળ અને ઘીથી તૈયાર કરવામાં આવે છે. તેને સંપૂર્ણ પવિત્રતા સાથે બનાવવામાં આવે છે અને ભગવાન સૂર્ય તથા છઠ્ઠી મૈયાને અર્પણ કરવામાં આવે છે. સાંજે વ્રતી પરિવારના સભ્યો સાથે નદી, તળાવ અથવા અન્ય જળાશયના કિનારે પહોંચે છે. પાણીમાં ઊભા રહીને અસ્ત થતા સૂર્યને અર્ઘ્ય આપવામાં આવે છે. આ દરમિયાન સૂર્યદેવની પૂજા કરીને પરિવારની સુખ-સમૃદ્ધિ અને સંતાનના કલ્યાણ માટે પ્રાર્થના કરવામાં આવે છે. અર્ઘ્ય આપ્યા બાદ પણ વ્રતી આખી રાત નિર્જળ ઉપવાસ રાખે છે. ચોથો દિવસ : 16 નવેમ્બરે ઉગતા સૂર્યને અર્ઘ્ય છઠ મહાપર્વનો ચોથો અને અંતિમ દિવસ ઉષા અર્ઘ્ય કહેવાય છે. આ દિવસે સવારે સૂર્યોદય પહેલાં જ વ્રતી પૂજાની સામગ્રી લઈને નદી-તળાવના ઘાટ પર પહોંચી જાય છે. સૂર્યોદય થતાં જ પાણીમાં ઊભા રહીને ઉગતા સૂર્યને અર્ઘ્ય આપવામાં આવે છે. સૂર્ય દેવને જળ અને દૂધ અર્પણ કરીને છઠ્ઠી મૈયા પાસે પરિવારની ખુશહાલી, સંતાનના લાંબા આયુષ્ય અને સારા સ્વાસ્થ્યની કામના કરવામાં આવે છે. ઉગતા સૂર્યને અર્ઘ્ય આપ્યા પછી વ્રતી છઠ્ઠી મૈયાની પૂજા કરે છે અને પ્રસાદ ગ્રહણ કરીને વ્રતનું પારણું કરે છે. આ સાથે લગભગ 36 કલાકથી ચાલી રહેલું નિર્જળ ઉપવાસ પૂર્ણ થઈ જાય છે. છઠ્ઠી પર્વ સાથે જોડાયેલી અન્ય બાબતો છઠ્ઠી મૈયાને સંતાનની રક્ષા કરનારી દેવી માનવામાં આવે છે. તેમને ષષ્ઠી દેવી અને પ્રકૃતિની અધિષ્ઠાત્રી શક્તિ સાથે પણ જોડવામાં આવે છે. માન્યતા છે કે છઠ્ઠી મૈયાની પૂજા કરવાથી સંતાનને સુખ, સ્વાસ્થ્ય અને દીર્ઘાયુષ્યના આશીર્વાદ મળે છે. છઠ પૂજામાં સ્વચ્છતા અને પવિત્રતાનું વિશેષ મહત્વ છે. પૂજાનો પ્રસાદ તૈયાર કરતી વખતે સ્વચ્છતાનું ધ્યાન રાખવું જોઈએ. વ્રત રાખનાર વ્યક્તિએ સાત્વિક ભોજન કરવું જોઈએ અને પૂજાના ચારેય દિવસ સંયમ જાળવવો જોઈએ. પૂજાની સામગ્રી સ્વચ્છ સ્થળે રાખવી જોઈએ. નિર્જળ વ્રત મુશ્કેલ હોય છે, તેથી તે પોતાની શારીરિક ક્ષમતા અને સ્વાસ્થ્યને ધ્યાનમાં રાખીને જ કરવું જોઈએ. વૃદ્ધો, ગર્ભવતી મહિલાઓ અને બીમાર વ્યક્તિઓએ તબીબી સલાહ વિના કઠિન નિર્જળ ઉપવાસ ન કરવો જોઈએ. છઠ પૂજાનો મૂળ ભાવ શ્રદ્ધા, પ્રકૃતિ પ્રત્યે સન્માન, સૂર્ય ઉપાસના અને પરિવારના કલ્યાણની કામના છે.
    Click here to Read More
    Previous Article
    Gold Silver Prices Drop: सोने-चांदी में बड़ा उलटफेर, 2 घंटे में 3 हजार रुपये तक गिर गए दाम, गोल्‍ड-सिल्‍वर के ताजा भाव फटाफट चेक करें
    Next Article
    લકી અલીનો બાંગ્લાદેશ પ્રવાસ રદ:ફીની ચૂકવણી ન થવાનો મામલો, એ.આર. રહેમાનનો ગુરુગ્રામ કોન્સર્ટ પણ કેન્સલ, જાણો કારણ

    Related Religion Updates:

    Are you sure? You want to delete this comment..! Remove Cancel

    Comments (0)

      Leave a comment